Zapalenie zatok przynosowych najczęściej rozwija się w następstwie infekcji wirusowej. Towarzyszący jej obrzęk błony śluzowej utrudnia odpływ wydzieliny, przez co zalega ona w drogach oddechowych, powodując szereg uciążliwych dolegliwości. Jakie domowe sposoby na zatoki mogą złagodzić objawy i wspomóc leczenie?
Najczęstsze objawy zapalenia zatok
Najczęstsze objawy ostrego zapalenia zatok przynosowych to:
-
blokada nosa,
-
gęsty katar zatokowy,
-
ból, ucisk lub rozpieranie w okolicy twarzy – szczególnie policzków, czoła i wokół oczu,
-
pogorszenie węchu,
-
ból głowy nasilający się podczas schylania,
-
gorączka, zmęczenie, złe samopoczucie.
Ponadto dodatkowo mogą się pojawić także inne dolegliwości, np. ból górnych zębów, nieświeży oddech czy uczucie zatkania uszu. Wszystkie te symptomy ustępują zwykle w ciągu 7-10 dni. Jeśli utrzymują się dłużej niż 12 tygodni, to mówimy wtedy o przewlekłym zapaleniu zatok[1].
Domowe sposoby na zatoki
Naturalne metody łagodzenia objawów zapalenia zatok skupiają się na nawilżaniu i oczyszczaniu błony śluzowej dróg oddechowych, a także ułatwieniu usuwania zalegającej w nich wydzieliny. Najpopularniejsze sposoby obejmują:
-
płukanie zatok – pozwala mechanicznie usuwać wydzielinę, alergeny i drobnoustroje, a jednocześnie nawilża śluzówkę,
-
nebuliacje – w zależności od wybranego preparatu mogą upłynniać katar zatokowy (np. hipertoniczne roztwory chlorku sodu) lub oczyszczać i nawilżać błonę śluzową (np. sól fizjologiczną),
-
ciepłe okłady na okolice zatok – łagodzą uczucie ucisku i bólu poprzez poprawę miejscowego ukrwienia,
-
inhalacje parowe – dodatek olejków eterycznych pomaga oderwać zablokowany nos i poprawić komfort oddychania. Niestety są one mniej skuteczne niż nebulizacje, ponieważ cząstki pary wodnej są zbyt duże, by dotrzeć w głąb zatok.
Nie zapominajmy też o piciu odpowiedniej ilości płynów, ponieważ odwodnienie sprzyja zagęszczaniu się śluzu i utrudnia jego usuwanie. Ważne jest także utrzymywanie odpowiedniej wilgotności powietrza w pomieszczeniach (na poziomie 40-60%) – jeśli jest zbyt suche, może dodatkowo podrażniać śluzówkę dróg oddechowych i nasilać objawy infekcji.
Jak szybko złagodzić zapalenie zatok?
Większość przypadków ostrego zapalenia zatok ma podłoże wirusowe, dlatego w leczeniu nie stosuje się antybiotyków, a terapia skupia się przede wszystkim na łagodzeniu symptomów. W tym celu wykorzystuje się m.in. doustne leki ziołowe na bazie olejków eterycznych:
-
eukaliptusowego,
-
mirtowego,
-
cytrynowego,
-
pomarańczowego.
Są one nowoczesną alternatywą dla klasycznych inhalacji parowych, ponieważ dostarczane w ten sposób olejki docierają wraz z krwiobiegiem do śluzówki dróg oddechowych. Działają one przede wszystkim na zalegającą tam wydzielinę – zmniejszają jej lepkość poprzez nasilenie produkcji wodnistego płynu w zatokach, a także wspierają naturalne mechanizmy jej usuwania, stymulując ruchy rzęsek transportujących śluz na zewnątrz.
Ponadto, dzięki swoim właściwościom odkażającym i przeciwzapalnym, olejki przyczyniają się do redukcji obrzęku śluzówki oraz wspierają układ odpornościowy w zwalczaniu infekcji. W ten sposób mogą łagodzić objawy zapalenia zatok i skracać czas trwania choroby[2].
Choć domowe sposoby nie zastępują leczenia, mogą skutecznie wspierać naturalne mechanizmy oczyszczania zatok i przynosić ulgę już od pierwszych dni infekcji. Najlepsze efekty daje połączenie kilku metod, dobranych do nasilenia objawów i stosowanych regularnie przez cały okres choroby.
[1] Woś, J., & Remjasz, A. (2019). Zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych. Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny, 8(1), 16-26.
[2] Rapiejko P., Talik P., Jurkiewicz D., Nowe możliwości leczenia ostrego zapalenia zatok przynosowych zgodnie z EPOS 2020, Otolaryngologia Polska 2021, 76(1): 29-39.
Artykuł sponsorowany